1644-07-02: ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅಂತರ್ಯುದ್ಧ: ಮಾರ್ಸ್ಟನ್ ಮೂರ್ ಕದನ

ಜುಲೈ 2, 1644 ರಂದು, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅಂತರ್ಯುದ್ಧದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ರಕ್ತಸಿಕ್ತ ಕದನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಮಾರ್ಸ್ಟನ್ ಮೂರ್ ಕದನವು ಯಾರ್ಕ್ ನಗರದ ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ನಡೆಯಿತು. ಈ ಕದನವು ರಾಜ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ I ಗೆ ನಿಷ್ಠರಾಗಿದ್ದ ರಾಯಲಿಸ್ಟ್‌ಗಳು (Cavaliers) ಮತ್ತು ಸಂಸತ್ತಿಗೆ ನಿಷ್ಠರಾಗಿದ್ದ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟೇರಿಯನ್‌ಗಳು (Roundheads) ಹಾಗೂ ಅವರ ಸ್ಕಾಟಿಷ್ ಮಿತ್ರಪಕ್ಷಗಳ (Covenanters) ನಡುವೆ ನಡೆಯಿತು. ಈ ಯುದ್ಧವು ಉತ್ತರ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ನಡೆದ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿರ್ಣಾಯಕ ತಿರುವಾಗಿತ್ತು. ರಾಯಲಿಸ್ಟ್ ಸೈನ್ಯದ ನೇತೃತ್ವವನ್ನು ರಾಜನ ಸೋದರಳಿಯನಾದ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ವಹಿಸಿದ್ದರೆ, ಸಂಯೋಜಿತ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟೇರಿಯನ್ ಮತ್ತು ಸ್ಕಾಟಿಷ್ ಸೈನ್ಯದ ನೇತೃತ್ವವನ್ನು ಲಾರ್ಡ್ ಫೇರ್‌ಫ್ಯಾಕ್ಸ್, ಮ್ಯಾಂಚೆಸ್ಟರ್‌ನ ಅರ್ಲ್ ಮತ್ತು ಲೀವೆನ್‌ನ ಅರ್ಲ್ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟೇರಿಯನ್‌ಗಳು ಯಾರ್ಕ್ ನಗರಕ್ಕೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ನಗರವನ್ನು ಮುತ್ತಿಗೆಯಿಂದ ಪಾರುಮಾಡಲು ಆಗಮಿಸಿದ್ದರು. ರೂಪರ್ಟ್ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಯಾರ್ಕ್ ನಗರವನ್ನು ತಲುಪಿದರೂ, ಅವರು ಎದುರಾಳಿಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸೋಲಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ, ಅವರನ್ನು ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಎಳೆದರು.

ಯುದ್ಧವು ಸಂಜೆ ತಡವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು, ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಗುಡುಗು ಸಹಿತ ಮಳೆಯ ನಂತರ. ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟೇರಿಯನ್ ಸೈನ್ಯದ ಎಡಪಂಥೀಯ ಅಶ್ವದಳದ ನೇತೃತ್ವವನ್ನು ಆಲಿವರ್ ಕ್ರಾಮ್‌ವೆಲ್ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಶಿಸ್ತುಬದ್ಧ 'ಐರನ್‌ಸೈಡ್ಸ್' ಸೈನಿಕರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಿನ್ಸ್ ರೂಪರ್ಟ್ ಅವರ ಅಶ್ವದಳದ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರವಾದ ದಾಳಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಈ ದಾಳಿಯು ರಾಯಲಿಸ್ಟ್ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಮುರಿಯಿತು ಮತ್ತು ಕ್ರಾಮ್‌ವೆಲ್ ಅವರನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಸಮರ್ಥ ಮಿಲಿಟರಿ ನಾಯಕನಾಗಿ ಗುರುತಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಇನ್ನೊಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ, ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟೇರಿಯನ್ ಸೈನ್ಯದ ಬಲಪಂಥವು ರಾಯಲಿಸ್ಟ್‌ಗಳ ದಾಳಿಗೆ ತತ್ತರಿಸಿತು, ಆದರೆ ಕ್ರಾಮ್‌ವೆಲ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಮರುಸಂಘಟಿಸಿ, ರಾಯಲಿಸ್ಟ್ ಸೈನ್ಯದ ಹಿಂಭಾಗದಿಂದ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದರು. ಈ ಎರಡೂ ಕಡೆಯಿಂದ ನಡೆದ ದಾಳಿಯಿಂದಾಗಿ, ರಾಯಲಿಸ್ಟ್ ಸೈನ್ಯವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ছত্রಾಭಿನ್ನವಾಯಿತು. ಕೇವಲ ಎರಡು ಗಂಟೆಗಳ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ, ರಾಯಲಿಸ್ಟ್‌ಗಳು сокрушительное ಸೋಲನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದರು. ಸುಮಾರು 4,000 ರಾಯಲಿಸ್ಟ್ ಸೈನಿಕರು ಹತರಾದರು ಮತ್ತು 1,500 ಮಂದಿಯನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು. ಈ ಸೋಲಿನ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ರಾಯಲಿಸ್ಟ್‌ಗಳು ಉತ್ತರ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಮೇಲಿನ ತಮ್ಮ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು. ಮಾರ್ಸ್ಟನ್ ಮೂರ್ ಕದನವು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಅಂತರ್ಯುದ್ಧದ ಗತಿಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿತು ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟೇರಿಯನ್‌ಗಳ ವಿಜಯಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು.