#53 5ನೇ ಆವರ್ತ
I
ಅಯೋಡಿನ್
Iodine
126.90 u
ಹ್ಯಾಲೊಜನ್ (Halogen)
ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆ: 53 ಘನ (Solid)

ಅಯೋಡಿನ್

Iodine (I) · ಪರಮಾಣು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ 126.90 u

ಕರಗುವ ಬಿಂದು (Melting Point)
113.7 °C
ಕುದಿಯುವ ಬಿಂದು (Boiling Point)
184.3 °C
ಸಾಂದ್ರತೆ (Density)
4.933 g/cm³
ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವಿನ್ಯಾಸ
[Kr] 4d¹⁰ 5s² 5p⁵
ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋನೆಗೆಟಿವಿಟಿ
2.66
ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ ಸ್ಥಿತಿಗಳು
-1, +1, +5, +7

ಥೈರಾಯ್ಡ್ ಗ್ರಂಥಿಯ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ನಂಜುನಿರೋಧಕವಾಗಿ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾದ ನೇರಳೆ ಹರಳುಗಳ ಧಾತು.

📖

ವಿಸ್ತೃತ ಪರಿಚಯ ಮತ್ತು ಮಹತ್ವ

ಅಯೋಡಿನ್ (Iodine) ಆವರ್ತ ಕೋಷ್ಟಕದ 53ನೇ ಮೂಲಧಾತುವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಕೇತ 'I' ಆಗಿದೆ. ಇದರ ಪರಮಾಣು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ 126.90 u ಆಗಿದ್ದು, ಇದು 5ನೇ ಆವರ್ತದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.

ಭೌತಿಕವಾಗಿ ಇದು ಕೋಣೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಷ್ಣಾಂಶದಲ್ಲಿ solid ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದು, ಇದರ ಕರಗುವ ಬಿಂದು 113.7 °C ಮತ್ತು ಕುದಿಯುವ ಬಿಂದು 184.3 °C ಆಗಿದೆ. ಇದರ ಸಾಂದ್ರತೆ 4.933 g/cm³ ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋನೆಗೆಟಿವಿಟಿ 2.66 ಆಗಿದೆ. ಇದರ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವಿನ್ಯಾಸ [Kr] 4d¹⁰ 5s² 5p⁵ ಆಗಿದ್ದು, ಪ್ರಮುಖ ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ ಸ್ಥಿತಿಗಳು -1, +1, +5, +7 ಆಗಿವೆ.

ಇತಿಹಾಸ: ಈ ಧಾತುವನ್ನು ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಕೋರ್ಟೊಯಿಸ್ ಅವರು 1811ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸ್ದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿದರು. ಥೈರಾಯ್ಡ್ ಗ್ರಂಥಿಯ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ನಂಜುನಿರೋಧಕವಾಗಿ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾದ ನೇರಳೆ ಹರಳುಗಳ ಧಾತು.

ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕೆ: ಆಧುನಿಕ ವಿಜ್ಞಾನ, ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಂಶ್ಲೇಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಯೋಡಿನ್ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭೌತ-ರಾಸಾಯನಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಇದನ್ನು ವಿಶೇಷ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿಸಿವೆ.

⚛️ ಪರಮಾಣು ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು

ಧಾತು ಸಂಕೇತ (Symbol) I
ಕನ್ನಡ ಹೆಸರು ಅಯೋಡಿನ್
ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಹೆಸರು Iodine
ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆ (Atomic Number) 53
ಪರಮಾಣು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ (Atomic Mass) 126.90 u
ಆವರ್ತ (Period) 5ನೇ ಆವರ್ತ
ಗುಂಪು (Group) 17ನೇ ಗುಂಪು
ವರ್ಗ (Category) ಹ್ಯಾಲೊಜನ್ (Halogen)
ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವಿನ್ಯಾಸ (Electron Config) [Kr] 4d¹⁰ 5s² 5p⁵
ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋನೆಗೆಟಿವಿಟಿ (Pauling scale) 2.66
ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ ಸ್ಥಿತಿಗಳು (Oxidation States) -1, +1, +5, +7

🌡️ ಭೌತಿಕ ಗುಣಗಳು ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸ

ಕೋಣೆ ಉಷ್ಣಾಂಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಿ ಘನ (Solid)
ಕರಗುವ ಬಿಂದು (Melting Point) 113.7 °C
ಕುದಿಯುವ ಬಿಂದು (Boiling Point) 184.3 °C
ಸಾಂದ್ರತೆ (Density) 4.933 g/cm³
ಸ್ಫಟಿಕ ರಚನೆ (Crystal Structure) ಆರ್ಥೋರೋಂಬಿಕ್
ಕಂಡುಹಿಡಿದವರು (Discoverer) ಬರ್ನಾರ್ಡ್ ಕೋರ್ಟೊಯಿಸ್
ಕಂಡುಹಿಡಿದ ವರ್ಷ (Discovery Year) 1811
ಕಂಡುಹಿಡಿದ ಸ್ಥಳ / ದೇಶ ಫ್ರಾನ್ಸ್
🛠️

ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮತ್ತು ದೈನಂದಿನ ಉಪಯೋಗಗಳು

1 ಅಯೋಡೈಸ್ಡ್ ಅಡುಗೆ ಉಪ್ಪು
2 ಗಾಯಗಳ ನಂಜುನಿರೋಧಕ ಟಿಂಕ್ಚರ್
3 ವೈದ್ಯಕೀಯ CT ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಕಾಂಟ್ರಾಸ್ಟ್
🌍 ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯತೆ

ಇದು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ದೊರೆಯುವ ಮೂಲಧಾತುವಾಗಿದ್ದು, ಭೂಮಿಯ ತೊಗಟೆ, ಖನಿಜ ಶಿಲೆಗಳು ಅಥವಾ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಸಂಯುಕ್ತ/ಮುಕ್ತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.

🧬 ಜೈವಿಕ ಪಾತ್ರ

ಅಯೋಡಿನ್ವು ಜೈವಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಯಾನುಗಳ ಸಮತೋಲನ, ಜೀವಕೋಶ ಪೊರೆಗಳ ಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ದೇಹದ ರಸಾಯನಿಕ ಸಮಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

⚠️ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ

ತೀವ್ರ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆ ಹೊಂದಿದ್ದು, ನೇರ ಸಂಪರ್ಕ ಚರ್ಮ ಹಾಗೂ ಶ್ವಾಸಕೋಶವನ್ನು ಸುಡುತ್ತದೆ.

💡

ಸ್ವಾರಸ್ಯಕರ ವಿಶೇಷ ಅಂಶ (Fun Fact)

ಅಯೋಡಿನ್ ಬಿಸಿಯಾದಾಗ ಕರಗದೆ ನೇರವಾಗಿ ಆಕರ್ಷಕ ನೇರಳೆ ಬಣ್ಣದ ಅನಿಲವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡುತ್ತದೆ (ಉತ್ಪತನ)!

⚛️

ಪ್ರಮುಖ ಸಮಸ್ಥಾನಿಗಳು (Isotopes)

I-126