#37 5ನೇ ಆವರ್ತ
Rb
ರುಬಿಡಿಯಂ
Rubidium
85.468 u
ಕ್ಷಾರ ಲೋಹ (Alkali Metal)
ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆ: 37 ಘನ (Solid)

ರುಬಿಡಿಯಂ

Rubidium (Rb) · ಪರಮಾಣು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ 85.468 u

ಕರಗುವ ಬಿಂದು (Melting Point)
60–180 °C
ಕುದಿಯುವ ಬಿಂದು (Boiling Point)
650–1350 °C
ಸಾಂದ್ರತೆ (Density)
0.5–1.9 g/cm³
ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವಿನ್ಯಾಸ
[Ar] 4d¹⁰ 5s¹
ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋನೆಗೆಟಿವಿಟಿ
0.7–1.0
ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ ಸ್ಥಿತಿಗಳು
+1

ಅತ್ಯಂತ ನಿಖರವಾದ ಪರಮಾಣು ಗಡಿಯಾರಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಮೃದು ಕ್ಷಾರ ಲೋಹ.

📖

ವಿಸ್ತೃತ ಪರಿಚಯ ಮತ್ತು ಮಹತ್ವ

ರುಬಿಡಿಯಂ (Rubidium) ಆವರ್ತ ಕೋಷ್ಟಕದ 37ನೇ ಮೂಲಧಾತುವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಕೇತ 'Rb' ಆಗಿದೆ. ಇದರ ಪರಮಾಣು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ 85.468 u ಆಗಿದ್ದು, ಇದು 5ನೇ ಆವರ್ತದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.

ಭೌತಿಕವಾಗಿ ಇದು ಕೋಣೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಷ್ಣಾಂಶದಲ್ಲಿ solid ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದು, ಇದರ ಕರಗುವ ಬಿಂದು 60–180 °C ಮತ್ತು ಕುದಿಯುವ ಬಿಂದು 650–1350 °C ಆಗಿದೆ. ಇದರ ಸಾಂದ್ರತೆ 0.5–1.9 g/cm³ ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋನೆಗೆಟಿವಿಟಿ 0.7–1.0 ಆಗಿದೆ. ಇದರ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವಿನ್ಯಾಸ [Ar] 4d¹⁰ 5s¹ ಆಗಿದ್ದು, ಪ್ರಮುಖ ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ ಸ್ಥಿತಿಗಳು +1 ಆಗಿವೆ.

ಇತಿಹಾಸ: ಈ ಧಾತುವನ್ನು ರಾಬರ್ಟ್ ಬನ್ಸೆನ್ & ಗುಸ್ತಾವ್ ಕಿರ್ಚಾಫ್ ಅವರು 1861ರಲ್ಲಿ ಯುರೋಪ್ದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿದರು. ಅತ್ಯಂತ ನಿಖರವಾದ ಪರಮಾಣು ಗಡಿಯಾರಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಮೃದು ಕ್ಷಾರ ಲೋಹ.

ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕೆ: ಆಧುನಿಕ ವಿಜ್ಞಾನ, ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಂಶ್ಲೇಷಣೆಯಲ್ಲಿ ರುಬಿಡಿಯಂ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭೌತ-ರಾಸಾಯನಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಇದನ್ನು ವಿಶೇಷ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿಸಿವೆ.

⚛️ ಪರಮಾಣು ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು

ಧಾತು ಸಂಕೇತ (Symbol) Rb
ಕನ್ನಡ ಹೆಸರು ರುಬಿಡಿಯಂ
ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಹೆಸರು Rubidium
ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆ (Atomic Number) 37
ಪರಮಾಣು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ (Atomic Mass) 85.468 u
ಆವರ್ತ (Period) 5ನೇ ಆವರ್ತ
ಗುಂಪು (Group) 1ನೇ ಗುಂಪು
ವರ್ಗ (Category) ಕ್ಷಾರ ಲೋಹ (Alkali Metal)
ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವಿನ್ಯಾಸ (Electron Config) [Ar] 4d¹⁰ 5s¹
ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋನೆಗೆಟಿವಿಟಿ (Pauling scale) 0.7–1.0
ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ ಸ್ಥಿತಿಗಳು (Oxidation States) +1

🌡️ ಭೌತಿಕ ಗುಣಗಳು ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸ

ಕೋಣೆ ಉಷ್ಣಾಂಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಿ ಘನ (Solid)
ಕರಗುವ ಬಿಂದು (Melting Point) 60–180 °C
ಕುದಿಯುವ ಬಿಂದು (Boiling Point) 650–1350 °C
ಸಾಂದ್ರತೆ (Density) 0.5–1.9 g/cm³
ಸ್ಫಟಿಕ ರಚನೆ (Crystal Structure) ಕೇಂದ್ರ-ಘನ (BCC)
ಕಂಡುಹಿಡಿದವರು (Discoverer) ರಾಬರ್ಟ್ ಬನ್ಸೆನ್ & ಗುಸ್ತಾವ್ ಕಿರ್ಚಾಫ್
ಕಂಡುಹಿಡಿದ ವರ್ಷ (Discovery Year) 1861
ಕಂಡುಹಿಡಿದ ಸ್ಥಳ / ದೇಶ ಯುರೋಪ್
🛠️

ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮತ್ತು ದೈನಂದಿನ ಉಪಯೋಗಗಳು

1 ಪರಮಾಣು ಗಡಿಯಾರಗಳು
2 ಗ್ಲೋಬಲ್ ಪೊಸಿಷನಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ (GPS)
3 ಫೋಟೋಸೆಲ್‌ಗಳು
🌍 ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯತೆ

ಇದು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ದೊರೆಯುವ ಮೂಲಧಾತುವಾಗಿದ್ದು, ಭೂಮಿಯ ತೊಗಟೆ, ಖನಿಜ ಶಿಲೆಗಳು ಅಥವಾ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಸಂಯುಕ್ತ/ಮುಕ್ತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.

🧬 ಜೈವಿಕ ಪಾತ್ರ

ರುಬಿಡಿಯಂವು ಜೈವಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಯಾನುಗಳ ಸಮತೋಲನ, ಜೀವಕೋಶ ಪೊರೆಗಳ ಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ದೇಹದ ರಸಾಯನಿಕ ಸಮಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲು ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

⚠️ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ

ನೀರು ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯೊಂದಿಗೆ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಸ್ಫೋಟಗೊಳ್ಳುವ ಕ್ಷಾರ ಲೋಹ — ಸೀಮೆಎಣ್ಣೆ ಅಥವಾ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ಅನಿಲದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.

💡

ಸ್ವಾರಸ್ಯಕರ ವಿಶೇಷ ಅಂಶ (Fun Fact)

ರುಬಿಡಿಯಂ ಗಾಳಿಗೆ ತಾಗಿದ ತಕ್ಷಣವೇ ತಂತಾನೇ ಬೆಂಕಿ ಹೊತ್ತಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ!

⚛️

ಪ್ರಮುಖ ಸಮಸ್ಥಾನಿಗಳು (Isotopes)

Rb-85