#29 4ನೇ ಆವರ್ತ
Cu
ತಾಮ್ರ
Copper
63.546 u
ಪರಿವರ್ತನೆ ಲೋಹ (Transition Metal)
ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆ: 29 ಘನ (Solid)

ತಾಮ್ರ

Copper (Cu) · ಪರಮಾಣು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ 63.546 u

ಕರಗುವ ಬಿಂದು (Melting Point)
1084.62 °C
ಕುದಿಯುವ ಬಿಂದು (Boiling Point)
2562 °C
ಸಾಂದ್ರತೆ (Density)
8.96 g/cm³
ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವಿನ್ಯಾಸ
[Ar] 3d¹⁰ 4s¹
ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋನೆಗೆಟಿವಿಟಿ
1.90
ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ ಸ್ಥಿತಿಗಳು
+1, +2

ಮಾನವ ಬಳಸಿದ ಮೊದಲ ಲೋಹಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು; ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಿದ್ಯುತ್ ಮತ್ತು ಶಾಖ ವಾಹಕ.

📖

ವಿಸ್ತೃತ ಪರಿಚಯ ಮತ್ತು ಮಹತ್ವ

ತಾಮ್ರ (Copper) ಆವರ್ತ ಕೋಷ್ಟಕದ 29ನೇ ಮೂಲಧಾತುವಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಕೇತ 'Cu' ಆಗಿದೆ. ಇದರ ಪರಮಾಣು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ 63.546 u ಆಗಿದ್ದು, ಇದು 4ನೇ ಆವರ್ತದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.

ಭೌತಿಕವಾಗಿ ಇದು ಕೋಣೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಷ್ಣಾಂಶದಲ್ಲಿ solid ರೂಪದಲ್ಲಿದ್ದು, ಇದರ ಕರಗುವ ಬಿಂದು 1084.62 °C ಮತ್ತು ಕುದಿಯುವ ಬಿಂದು 2562 °C ಆಗಿದೆ. ಇದರ ಸಾಂದ್ರತೆ 8.96 g/cm³ ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋನೆಗೆಟಿವಿಟಿ 1.90 ಆಗಿದೆ. ಇದರ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವಿನ್ಯಾಸ [Ar] 3d¹⁰ 4s¹ ಆಗಿದ್ದು, ಪ್ರಮುಖ ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ ಸ್ಥಿತಿಗಳು +1, +2 ಆಗಿವೆ.

ಇತಿಹಾಸ: ಈ ಧಾತುವನ್ನು ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲ ಅವರು ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಿದರು. ಮಾನವ ಬಳಸಿದ ಮೊದಲ ಲೋಹಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು; ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವಿದ್ಯುತ್ ಮತ್ತು ಶಾಖ ವಾಹಕ.

ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕೆ: ಆಧುನಿಕ ವಿಜ್ಞಾನ, ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಂಶ್ಲೇಷಣೆಯಲ್ಲಿ ತಾಮ್ರ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭೌತ-ರಾಸಾಯನಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಇದನ್ನು ವಿಶೇಷ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿಸಿವೆ.

⚛️ ಪರಮಾಣು ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು

ಧಾತು ಸಂಕೇತ (Symbol) Cu
ಕನ್ನಡ ಹೆಸರು ತಾಮ್ರ
ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಹೆಸರು Copper
ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆ (Atomic Number) 29
ಪರಮಾಣು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ (Atomic Mass) 63.546 u
ಆವರ್ತ (Period) 4ನೇ ಆವರ್ತ
ಗುಂಪು (Group) 11ನೇ ಗುಂಪು
ವರ್ಗ (Category) ಪರಿವರ್ತನೆ ಲೋಹ (Transition Metal)
ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ವಿನ್ಯಾಸ (Electron Config) [Ar] 3d¹⁰ 4s¹
ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋನೆಗೆಟಿವಿಟಿ (Pauling scale) 1.90
ಆಕ್ಸಿಡೀಕರಣ ಸ್ಥಿತಿಗಳು (Oxidation States) +1, +2

🌡️ ಭೌತಿಕ ಗುಣಗಳು ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸ

ಕೋಣೆ ಉಷ್ಣಾಂಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಿ ಘನ (Solid)
ಕರಗುವ ಬಿಂದು (Melting Point) 1084.62 °C
ಕುದಿಯುವ ಬಿಂದು (Boiling Point) 2562 °C
ಸಾಂದ್ರತೆ (Density) 8.96 g/cm³
ಸ್ಫಟಿಕ ರಚನೆ (Crystal Structure) ಮುಖ-ಕೇಂದ್ರ ಘನ (FCC)
ಕಂಡುಹಿಡಿದವರು (Discoverer) ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲ
ಕಂಡುಹಿಡಿದ ವರ್ಷ (Discovery Year) ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲ
ಕಂಡುಹಿಡಿದ ಸ್ಥಳ / ದೇಶ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲ
🛠️

ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮತ್ತು ದೈನಂದಿನ ಉಪಯೋಗಗಳು

1 ವಿದ್ಯುತ್ ತಂತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮೋಟಾರ್‌ಗಳು
2 ತಾಮ್ರದ ಪಾತ್ರೆಗಳು ಮತ್ತು ನಾಣ್ಯಗಳು
3 ಹಿತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಕಂಚಿನ ಮಿಶ್ರಲೋಹ
🌍 ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯತೆ

ಇದು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ದೊರೆಯುವ ಮೂಲಧಾತುವಾಗಿದ್ದು, ಭೂಮಿಯ ತೊಗಟೆ, ಖನಿಜ ಶಿಲೆಗಳು ಅಥವಾ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಸಂಯುಕ್ತ/ಮುಕ್ತ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.

🧬 ಜೈವಿಕ ಪಾತ್ರ

ತಾಮ್ರವು ಮಾನವ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಣಿ ದೇಹದ ಕಿಣ್ವಗಳು (Enzymes), ರಕ್ತ ಪರಿಚಲನೆ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾದ ಪ್ರಮುಖ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪೋಷಕಾಂಶವಾಗಿದೆ.

⚠️ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆ

ಸಾಮಾನ್ಯ ತಾಪಮಾನ ಮತ್ತು ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತ. ಸೂಕ್ತ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸಬಹುದು.

💡

ಸ್ವಾರಸ್ಯಕರ ವಿಶೇಷ ಅಂಶ (Fun Fact)

ತಾಮ್ರವು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ವಿರೋಧಿ (Antibacterial) ಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ!

⚛️

ಪ್ರಮುಖ ಸಮಸ್ಥಾನಿಗಳು (Isotopes)

Cu-63