ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ

ಕರ್ನಾಟಕದ 31 ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಭೌಗೋಳಿಕ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ, ಐತಿಹಾಸಿಕ, ಆರ್ಥಿಕ ಹಾಗೂ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ವಿವರಗಳನ್ನು ನಕ್ಷೆಯ ಮೂಲಕ ಅನ್ವೇಷಿಸಿ.

ಕರ್ನಾಟಕ ನಕ್ಷೆ
ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೇಲೆ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ
ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದ ಜಿಲ್ಲೆ
31 ಜಿಲ್ಲಾ ಗಡಿಗಳು

ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ - ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು

Dakshina Kannada
ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು (7) ಮಂಗಳೂರು • ಬಂಟ್ವಾಳ • ಪುತ್ತೂರು • ಬೆಳ್ತಂಗಡಿ • ಸುಳ್ಯ • ಮೂಡುಬಿದಿರೆ (ಹೊಸ ತಾಲ್ಲೂಕು) • ಕಡಬ (ಹೊಸ ತಾಲ್ಲೂಕು)
ವ್ಯಾಪ್ತಿ (ವಿಸ್ತೀರ್ಣ) 4866 ಚ.ಕಿ.ಮೀ
ಜನಸಂಖ್ಯೆ 2,089,649 (2011ರ ಜನಗಣತಿಯಂತೆ)
ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆಗಳು ತುಳು (ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಾಷೆ) • ಕನ್ನಡ (ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆ) • ಕೊಂಕಣಿ • ಬ್ಯಾರಿ (ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದ ಭಾಷೆ) • ಮಲಯಾಳಂ (ಗಡಿ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ) • ಉರ್ದು
ಮುಖ್ಯ ನದಿಗಳು ನೇತ್ರಾವತಿ • ಕುಮಾರಧಾರಾ • ಗುರುಪುರ (ಫಲ್ಗುಣಿ) • ಶಾಂಭವಿ • ನಂದಿನಿ (ಪಾವಂಜೆ) • ಪಾಪನಾಶಿನಿ (ಉದ್ಯಾವರ ಹೊಳೆ)
● ಜಿಲ್ಲಾ ಪರಿಚಯ

ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ

Dakshina Kannada

ಕರ್ನಾಟಕದ ಕರಾವಳಿ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯು 'ತುಳುನಾಡಿನ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲು' ಎಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ತನ್ನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಸುಂದರ ಕಡಲತೀರಗಳು, ಧಾರ್ಮಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳು, ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಶೀಲ ಜನರಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ನೇತ್ರಾವತಿ, ಕುಮಾರಧಾರಾ, ಗುರುಪುರ ಮುಂತಾದ ನದಿಗಳು ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನು ಹಸಿರಾಗಿಸಿವೆ.

ವಿಷಯಸೂಚಿ (ತ್ವರಿತ ನ್ಯಾವಿಗೇಶನ್)
ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ ನೇರವಾಗಿ ಓದಿ

ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ

ವಿಸ್ತೀರ್ಣ (ಚದರ ಕಿ.ಮೀ)

4866

ಮುಖ್ಯ ನದಿಗಳು

  • ನೇತ್ರಾವತಿ
  • ಕುಮಾರಧಾರಾ
  • ಗುರುಪುರ (ಫಲ್ಗುಣಿ)
  • ಶಾಂಭವಿ
  • ನಂದಿನಿ (ಪಾವಂಜೆ)
  • ಪಾಪನಾಶಿನಿ (ಉದ್ಯಾವರ ಹೊಳೆ)
ಭೂಪ್ರದೇಶ

ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಸಾಲುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕರಾವಳಿ ತೀರ, ನದಿ ಮುಖಜ ಭೂಮಿಗಳು, ಸಣ್ಣ ಬೆಟ್ಟಗುಡ್ಡಗಳು ಮತ್ತು ಒಳನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಫಲವತ್ತಾದ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮಂಗಳೂರು ನಗರವು ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರು ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ.

ಹವಾಮಾನ

ಉಷ್ಣವಲಯದ ಮಾನ್ಸೂನ್ ಹವಾಮಾನ. ವರ್ಷದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕ ಆರ್ದ್ರತೆ (ಸರಾಸರಿ 78%) ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಮಳೆ. ಜೂನ್‌ನಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ವರೆಗೆ ನೈಋತ್ಯ ಮಾನ್ಸೂನ್‌ನಿಂದಾಗಿ ಭಾರಿ ಮಳೆ. ಅಕ್ಟೋಬರ್-ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಿಂಗಾರು ಮಳೆ. ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಿಂದ ಫೆಬ್ರವರಿಯವರೆಗೆ ತಂಪಾದ ಮತ್ತು ಶುಷ್ಕ ವಾತಾವರಣ. ಮಾರ್ಚ್‌ನಿಂದ ಮೇ ವರೆಗೆ ಬಿಸಿ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಹವಾಮಾನ. ವಾರ್ಷಿಕ ಸರಾಸರಿ ಮಳೆ ಸುಮಾರು 3500-4000 ಮಿ.ಮೀ.

ಭೌಗೋಳಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು

ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಶಿಲೆಗಳು, ಗ್ರಾನೈಟ್ ನೈಸ್ (gneiss) ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ಮರಳು ನಿಕ್ಷೇಪಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ನದಿ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮೆಕ್ಕಲು ಮಣ್ಣು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.

ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು ರೇಖಾಂಶ

ಅಂದಾಜು 12.57° N ನಿಂದ 13.13° N ಅಕ್ಷಾಂಶ, 74.73° E ನಿಂದ 75.67° E ರೇಖಾಂಶ

ನೆರೆಯ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು

  • ಉಡುಪಿ (ಉತ್ತರ)
  • ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು (ಈಶಾನ್ಯ)
  • ಹಾಸನ (ಪೂರ್ವ)
  • ಕೊಡಗು (ಆಗ್ನೇಯ)
  • ಕಾಸರಗೋಡು (ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ) (ದಕ್ಷಿಣ)
ಸರಾಸರಿ ಎತ್ತರ (ಮೀಟರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ)

ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ ಸರಾಸರಿ 20-30 ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ. ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ತಪ್ಪಲು ಪ್ರದೇಶವು ಹೆಚ್ಚು ಎತ್ತರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ (ಕೆಲವು ಕಡೆ 900 ಮೀಟರ್‌ಗಳವರೆಗೆ).

ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ವಿಭಾಗಗಳು

ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು
  • ಮಂಗಳೂರು
  • ಬಂಟ್ವಾಳ
  • ಪುತ್ತೂರು
  • ಬೆಳ್ತಂಗಡಿ
  • ಸುಳ್ಯ
  • ಮೂಡುಬಿದಿರೆ (ಹೊಸ ತಾಲ್ಲೂಕು)
  • ಕಡಬ (ಹೊಸ ತಾಲ್ಲೂಕು)

ಆರ್ಥಿಕತೆ

ಮುಖ್ಯ ಆದಾಯದ ಮೂಲಗಳು

  • ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಗಳು
  • ಕೈಗಾರಿಕೆ (ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ - ಪೆಟ್ರೋಕೆಮಿಕಲ್ಸ್, ರಸಗೊಬ್ಬರ)
  • ಮೀನುಗಾರಿಕೆ
  • ಕೃಷಿ (ಅಡಿಕೆ, ತೆಂಗು, ಭತ್ತ, ರಬ್ಬರ್)
  • ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳು
  • ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ
  • ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಉದ್ಯಮಗಳು
  • ಹೊರದೇಶಗಳಿಂದ ಬರುವ ಹಣ (NRI remittances)
ಜಿಡಿಪಿ ಕೊಡುಗೆ ಮಾಹಿತಿ

ರಾಜ್ಯದ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಕೈಗಾರಿಕೆ, ಸೇವಾ ವಲಯ (ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್, ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ), ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮೂಲಕ ಮಹತ್ವದ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಮಂಗಳೂರು ಪ್ರಮುಖ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.

ಮುಖ್ಯ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು

  • ಮಂಗಳೂರು ರಿಫೈನರಿ ಮತ್ತು ಪೆಟ್ರೋಕೆಮಿಕಲ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (MRPL)
  • ಮಂಗಳೂರು ಕೆಮಿಕಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಫರ್ಟಿಲೈಸರ್ಸ್ (MCF)
  • ಗೋಡಂಬಿ ಸಂಸ್ಕರಣಾ ಘಟಕಗಳು
  • ಮೀನು ಸಂಸ್ಕರಣೆ ಮತ್ತು ರಫ್ತು ಘಟಕಗಳು
  • ಕಬ್ಬಿಣದ ಅದಿರು ಉಂಡೆಗಳ ತಯಾರಿಕಾ ಘಟಕ (KIOCL - ಹಿಂದೆ ಕುದುರೆಮುಖದಿಂದ ಅದಿರು ಪಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು)
  • ಟೈಲ್ಸ್ (ಹೆಂಚು) ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು (ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ)
  • ಬೀಡಿ ಉದ್ಯಮ (ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ)
  • ಶಿಪ್ಪಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಲಾಜಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ (ನವ ಮಂಗಳೂರು ಬಂದರಿನ ಮೂಲಕ)
ಐಟಿ ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳು

ಮಂಗಳೂರು ನಗರದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಐಟಿ ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ವಿಶೇಷ ಆರ್ಥಿಕ ವಲಯಗಳು (SEZ) ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗಿದ್ದು, ಹಲವಾರು ಐಟಿ ಮತ್ತು ಐಟಿಇಎಸ್ ಕಂಪನಿಗಳು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ.

ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು

  • ಕೈಮಗ್ಗ (ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸೀರೆಗಳು)
  • ಕುಂಬಾರಿಕೆ
  • ಬಿದಿರು ಮತ್ತು ಬೆತ್ತದ ಕರಕುಶಲ ವಸ್ತುಗಳು
  • ದೋಣಿ ನಿರ್ಮಾಣ
  • ತೆಂಗಿನ ನಾರು ಉದ್ಯಮ
  • ಬೀಡಿ ಕಟ್ಟುವುದು

ಕೃಷಿ

ಮುಖ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು

  • ಅಡಿಕೆ (ಪ್ರಮುಖ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆ)
  • ತೆಂಗು
  • ಭತ್ತ
  • ರಬ್ಬರ್
  • ಕೊಕ್ಕೊ
  • ಕಾಳುಮೆಣಸು
  • ಶುಂಠಿ
  • ದ್ವಿದಳ ಧಾನ್ಯಗಳು (ಉದ್ದು, ಹೆಸರು)
ಮಣ್ಣಿನ ವಿಧ

ಕರಾವಳಿ ಮರಳು ಮಿಶ್ರಿತ ಮಣ್ಣು, ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಮಣ್ಣು, ಕೆಂಪು ಜೇಡಿ ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ನದಿ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮೆಕ್ಕಲು ಮಣ್ಣು. ಮಣ್ಣು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಮ್ಲೀಯ ಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.

ನೀರಾವರಿ ವಿವರಗಳು

ನೇತ್ರಾವತಿ, ಕುಮಾರಧಾರಾ ಮತ್ತು ಇತರ ನದಿಗಳಿಂದ ಕಾಲುವೆಗಳ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಏತ ನೀರಾವರಿ ಯೋಜನೆಗಳ ಮೂಲಕ ನೀರಾವರಿ. ಹಲವಾರು ಸಣ್ಣ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳು ಮತ್ತು ಕಿಂಡಿ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳಿವೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೃಷಿ ಮಳೆ ಆಶ್ರಿತವಾಗಿದೆ.

ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಬೆಳೆಗಳು

  • ಮಾವು
  • ಹಲಸು
  • ಬಾಳೆಹಣ್ಣು
  • ಸಪೋಟ
  • ಪಪ್ಪಾಯಿ
  • ಅನಾನಸು
  • ತರಕಾರಿಗಳು (ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಹಾಗಲಕಾಯಿ, ಬೆಂಡೆಕಾಯಿ)
  • ಹೂವುಗಳು (ಮಲ್ಲಿಗೆ, ಸೇವಂತಿಗೆ)
ರೇಷ್ಮೆ ಕೃಷಿ ವಿವರಗಳು

ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ರೇಷ್ಮೆ ಕೃಷಿ ಅಷ್ಟೊಂದು ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿಲ್ಲ.

ಪಶುಸಂಗೋಪನೆ

  • ಹೈನುಗಾರಿಕೆ (ಹಸು, ಎಮ್ಮೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆ)
  • ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ (ಮಾಂಸ ಮತ್ತು ಮೊಟ್ಟೆಗಾಗಿ)
  • ಕುರಿ ಮತ್ತು ಮೇಕೆ ಸಾಕಾಣಿಕೆ (ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ)

ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು

ಲಭ್ಯವಿರುವ ಅದಿರುಗಳು

  • ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ (ಕಟ್ಟಡ ಕಲ್ಲು)
  • ಸಿಲಿಕಾ ಮರಳು
  • ಬಾಕ್ಸೈಟ್ (ಸಣ್ಣ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳು)
  • ಚೈನಾ ಕ್ಲೇ (каолин)
  • ಕಟ್ಟಡ ಕಲ್ಲುಗಳು
ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶದ ಶೇಕಡಾವಾರು

ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶೇ. 30-35% ಭಾಗ ಅರಣ್ಯದಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ (ಅಂದಾಜು). ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ತಪ್ಪಲು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ, ಅರೆ ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಮತ್ತು ತೇವಾಂಶಭರಿತ ಎಲೆ ಉದುರುವ ಕಾಡುಗಳಿವೆ. ಕರಾವಳಿ ತೀರದಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ಕಾಡುಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.

ಸಸ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿ ಸಂಕುಲ

ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ತೇಗ, ಬೀಟೆ, ಹೊನ್ನೆ, ನಂದಿ, ಮಾವು, ಹಲಸು, ಕಾಡುಮಾವಿನಂತಹ ಮರಗಳು. ಆನೆ (ಕೆಲವು ವಲಸೆ ಪ್ರದೇಶಗಳು), ಚಿರತೆ, ಕಾಡೆಮ್ಮೆ, ಜಿಂಕೆ, ಕಡವೆ, ಕಾಡುಹಂದಿ, ವಿವಿಧ ಜಾತಿಯ ಹಾವುಗಳು (ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಾಳಿಂಗ ಸರ್ಪ), ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಪುಷ್ಪಗಿರಿ ವನ್ಯಜೀವಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯದ (ಕೊಡಗು ಜಿಲ್ಲೆ) ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಗಡಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿವೆ.

ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ

ಹೆಸರುವಾಸಿ

ತುಳುನಾಡಿನ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲು, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಸೌಂದರ್ಯದ ಸಂಗಮ

ಮುಖ್ಯ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು

ಧಾರ್ಮಿಕ, ಐತಿಹಾಸಿಕ
ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಮಂಗಳೂರು

ಮಂಗಳೂರು ನಗರಕ್ಕೆ ಹೆಸರು ಬರಲು ಕಾರಣವಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದೇವಸ್ಥಾನ. ಮಂಗಳಾದೇವಿಯು ಪ್ರಧಾನ ದೇವತೆ.

ಧಾರ್ಮಿಕ, ಐತಿಹಾಸಿಕ, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ
ಕದ್ರಿ ಮಂಜುನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಮಂಗಳೂರು

10-11ನೇ ಶತಮಾನದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದೇವಾಲಯ. ಮಂಜುನಾಥ (ಶಿವ) ಪ್ರಧಾನ ದೇವರು. ಕಂಚಿನ ಲೋಕೇಶ್ವರ ವಿಗ್ರಹ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆ. ಪಾಂಡವರ ಗುಹೆಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಮುಖ ತೀರ್ಥ ಇಲ್ಲಿದೆ.

ಧಾರ್ಮಿಕ, ಯಾತ್ರಾಸ್ಥಳ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ
ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಶ್ರೀ ಮಂಜುನಾಥೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ

ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಯಾತ್ರಾಸ್ಥಳ. ಮಂಜುನಾಥ ಸ್ವಾಮಿ (ಶಿವ) ಪ್ರಧಾನ ದೇವರು. ಧರ್ಮಾಧಿಕಾರಿ ಡಾ. ಡಿ. ವೀರೇಂದ್ರ ಹೆಗ್ಗಡೆಯವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಅನ್ನದಾನ, ವಿದ್ಯಾದಾನ, ಔಷಧದಾನ ಮತ್ತು ಅಭಯದಾನಗಳಿಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಬಾಹುಬಲಿ ಪ್ರತಿಮೆ, ಮಂಜೂಷಾ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು.

ಧಾರ್ಮಿಕ, ಯಾತ್ರಾಸ್ಥಳ
ಕುಕ್ಕೆ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ ದೇವಸ್ಥಾನ

ಕುಮಾರಧಾರಾ ನದಿ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ, ಸರ್ಪ ದೋಷ ನಿವಾರಣೆಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ ಸ್ವಾಮಿ ಪ್ರಧಾನ ದೇವರು. ಆದಿಶೇಷ ಮತ್ತು ವಾಸುಕಿಯ ಸನ್ನಿಧಿ ಇಲ್ಲಿದೆ.

ಧಾರ್ಮಿಕ, ಯಾತ್ರಾಸ್ಥಳ
ಕಟೀಲು ಶ್ರೀ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನ

ನಂದಿನಿ ನದಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಿಯ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕ್ಷೇತ್ರ. ಯಕ್ಷಗಾನ ಸೇವೆಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿ.

ನೈಸರ್ಗಿಕ, ಕಡಲತೀರ, ಮನರಂಜನೆ
ಪಣಂಬೂರು ಬೀಚ್, ಮಂಗಳೂರು

ಮಂಗಳೂರಿನ ಪ್ರಮುಖ ಕಡಲತೀರ. ಸ್ವಚ್ಛತೆ ಮತ್ತು ಜಲ ಕ್ರೀಡೆಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿ. ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗಾಳಿಪಟ ಉತ್ಸವ ಇಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.

ನೈಸರ್ಗಿಕ, ಕಡಲತೀರ
ತಣ್ಣೀರುಬಾವಿ ಬೀಚ್, ಮಂಗಳೂರು

ಗುರುಪುರ ನದಿ ಮತ್ತು ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರದ ನಡುವೆ ಇರುವ ಸುಂದರ ಕಡಲತೀರ. ದೋಣಿ ವಿಹಾರದ ಮೂಲಕ ತಲುಪಬಹುದು.

ನೈಸರ್ಗಿಕ, ಕಡಲತೀರ, ಧಾರ್ಮಿಕ
ಸೋಮೇಶ್ವರ ಬೀಚ್, ಉಳ್ಳಾಲ

ರುದ್ರ ಶಿಲೆಗಳಿಗೆ (ದೊಡ್ಡ ಬಂಡೆಗಳು) ಮತ್ತು ಸೋಮನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಕಡಲತೀರ.

ಐತಿಹಾಸಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ (ಜೈನ), ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ
ಮೂಡುಬಿದಿರೆ

ಐತಿಹಾಸಿಕ ಜೈನ ಕೇಂದ್ರ, 'ಜೈನ ಕಾಶಿ' ಎಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಸಾವಿರ ಕಂಬದ ಬಸದಿ (ತ್ರಿಭುವನ ತಿಲಕ ಚೂಡಾಮಣಿ ಬಸದಿ) ಮತ್ತು ಇತರ 18 ಬಸದಿಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿ.

ಇತರ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು

ಉಳ್ಳಾಲ ದರ್ಗಾ (ಸೈಯದ್ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಶರೀಫುಲ್ ಮದನಿ ದರ್ಗಾ)

ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮುಸ್ಲಿಂ ಯಾತ್ರಾ ಕೇಂದ್ರ.

ಸಂತ ಅಲೋಶಿಯಸ್ ಚಾಪೆಲ್, ಮಂಗಳೂರು

ಅದ್ಭುತವಾದ ಹಸಿಚಿತ್ರಗಳಿಂದ (frescoes) ಅಲಂಕೃತಗೊಂಡಿರುವ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಚರ್ಚ್.

ಪಿಲಿಕುಳ ನಿಸರ್ಗಧಾಮ, ಮಂಗಳೂರು

ಜೈವಿಕ ಉದ್ಯಾನವನ, ಗುತ್ತು ಮನೆ (ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮನೆ), ಸಸ್ಯಕಾಶಿ, ವಿಜ್ಞಾನ ಕೇಂದ್ರ, ಕರಕುಶಲ ಗ್ರಾಮವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.

ಪೊಳಲಿ ರಾಜರಾಜೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನ

ಫಲ್ಗುಣಿ ನದಿ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ, ಮಣ್ಣಿನ ಮೂರ್ತಿಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಪ್ರಾಚೀನ ದೇವಾಲಯ.

ಬಪ್ಪನಾಡು ಶ್ರೀ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಮುಲ್ಕಿ

ಮುಸ್ಲಿಂ ಭಕ್ತನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುವ, ಸರ್ವಧರ್ಮ ಸಮನ್ವಯದ ಕ್ಷೇತ್ರ.

ನವ ಮಂಗಳೂರು ಬಂದರು

ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರು, ವಾಣಿಜ್ಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಕೇಂದ್ರ.

ಜಮಾಲಾಬಾದ್ ಕೋಟೆ (ಗಡಾಯಿಕಲ್ಲು), ಬೆಳ್ತಂಗಡಿ

ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಗಿರಿ ದುರ್ಗ, ಚಾರಣಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ.

ಸೌತಡ್ಕ ಶ್ರೀ ಮಹಾಗಣಪತಿ ಕ್ಷೇತ್ರ, ಕೊಕ್ಕಡ

ಗರ್ಭಗುಡಿಯಿಲ್ಲದೆ ಬಯಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಗಣಪತಿ ವಿಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ.

ಭೇಟಿ ನೀಡಲು ಉತ್ತಮ ಸಮಯ

ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಿಂದ ಮಾರ್ಚ್‌ವರೆಗೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಾತಾವರಣವು ಆಹ್ಲಾದಕರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ (ಜೂನ್-ಆಗಸ್ಟ್) ಕಡಲತೀರಗಳು ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧವಾಗಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ಹೊರಾಂಗಣ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅಡಚಣೆಯಾಗಬಹುದು.

ಪ್ರವಾಸಿ ಮಾರ್ಗಗಳು

  • ಧಾರ್ಮಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಯಾತ್ರೆ (ಮಂಗಳಾದೇವಿ, ಕದ್ರಿ, ಧರ್ಮಸ್ಥಳ, ಕುಕ್ಕೆ, ಕಟೀಲು, ಮೂಡುಬಿದಿರೆ)
  • ಕಡಲತೀರಗಳ ವಿಹಾರ (ಪಣಂಬೂರು, ತಣ್ಣೀರುಬಾವಿ, ಸೋಮೇಶ್ವರ)
  • ಪ್ರಕೃತಿ ಮತ್ತು ಸಾಹಸ (ಪಿಲಿಕುಳ, ಜಮಾಲಾಬಾದ್ ಚಾರಣ)
  • ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರವಾಸ (ಗುತ್ತು ಮನೆ, ಯಕ್ಷಗಾನ)

ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಜೀವನಶೈಲಿ

ಹೆಸರಾಂತವಾದುದು

  • ತುಳುನಾಡು ಸಂಸ್ಕೃತಿ
  • ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲೆ
  • ಭೂತ ಕೋಲ ಮತ್ತು ನಾಗಾರಾಧನೆ
  • ಕಂಬಳ (ಕೋಣಗಳ ಓಟ)
  • ಕರಾವಳಿ ಪಾಕ ಪದ್ಧತಿ (ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮೀನಿನ ಖಾದ್ಯಗಳು)
  • ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
  • ಮಂಗಳೂರು ಹೆಂಚು
ಜನರು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ

ತುಳು, ಕನ್ನಡ, ಕೊಂಕಣಿ, ಬ್ಯಾರಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಸಂಗಮ. ಜನರು ಉದ್ಯಮಶೀಲರು, ಶಿಕ್ಷಣಪ್ರಿಯರು ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮನೋಭಾವದವರು. ಅತಿಥಿ ಸತ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿ. ಸಮುದಾಯ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ಸಂಘಟಿತ ಜೀವನಶೈಲಿ ಇಲ್ಲಿನ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ.

ವಿಶೇಷ ಆಹಾರಗಳು

  • ಕೋರಿ ರೊಟ್ಟಿ (ಅಕ್ಕಿ ರೊಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ಕೋಳಿ ಸುಕ್ಕ)
  • ನೀರು ದೋಸೆ
  • ಪತ್ರೊಡೆ
  • ಮೂಡೆ/ಕ ಕೊಟ್ಟಿಗೆ (ಇಡ್ಲಿಯ ಒಂದು ವಿಧ)
  • ಮಂಗಳೂರು ಮೀನಿನ ಊಟ (ಫಿಶ್ ಕರಿ, ಫಿಶ್ ಫ್ರೈ)
  • ಚಿಕನ್ ಸುಕ್ಕ
  • ಕಡ್ಲೆ ಬೇಳೆ ಪಾಯಸ
  • ಮಂಗಳೂರು ಬನ್ಸ್
  • ಸೆಮಿಗೆ ಅಡ್ಯೆ (ಶಾವಿಗೆ)
  • ಅಪ್ಪಂ

ಸಿಹಿತಿಂಡಿಗಳು

  • ಬೆಲ್ಲದ ಪಾಯಸ
  • ಹೋಳಿಗೆ (ಕಾಯಿ, ಕಡಲೆಬೇಳೆ)
  • ಮಣ್ಣಿ
  • ಅತ್ರಾಸ (ಕಜ್ಜಾಯ)
  • ಬಾಳೆಹಣ್ಣಿನ ರಸಾಯನ
ಉಡುಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತಿ

ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಸೀರೆ ಮತ್ತು ಪುರುಷರು ಪಂಚೆ (ಲುಂಗಿ ಅಥವಾ ಕಚ್ಚೆ ಪಂಚೆ) ಮತ್ತು ಶರ್ಟ್ ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿಶೇಷ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಉಡುಗೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ. ಆಧುನಿಕ ಉಡುಪುಗಳು ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಯುವಜನರಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ.

ಹಬ್ಬಗಳು

  • ದೀಪಾವಳಿ
  • ಯುಗಾದಿ
  • ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿ (ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಗಣೇಶೋತ್ಸವಗಳು ವಿಜೃಂಭಣೆಯಿಂದ ನಡೆಯುತ್ತವೆ)
  • ನವರಾತ್ರಿ (ಮಂಗಳೂರು ದಸರಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧ)
  • ಕ್ರಿಸ್‌ಮಸ್
  • ಈದ್-ಮಿಲಾದ್ ಮತ್ತು ರಂಜಾನ್
  • ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ
  • ಭೂತ ಕೋಲ ಮತ್ತು ನೇಮೋತ್ಸವಗಳು
  • ಕಂಬಳ (ನವೆಂಬರ್‌ನಿಂದ ಮಾರ್ಚ್‌ವರೆಗೆ)
  • ಮಂಗಳೂರು ಹಬ್ಬ (ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಆಯೋಜನೆ)

ಮಾತನಾಡುವ ಭಾಷೆಗಳು

  • ತುಳು (ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಭಾಷೆ)
  • ಕನ್ನಡ (ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆ)
  • ಕೊಂಕಣಿ
  • ಬ್ಯಾರಿ (ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದ ಭಾಷೆ)
  • ಮಲಯಾಳಂ (ಗಡಿ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ)
  • ಉರ್ದು

ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರಗಳು

  • ಯಕ್ಷಗಾನ (ತೆಂಕುತಿಟ್ಟು ಮತ್ತು ಬಡಗುತಿಟ್ಟು ಶೈಲಿಗಳು)
  • ತಾಳಮದ್ದಳೆ
  • ನಾಗಮಂಡಲ
  • ಭರತನಾಟ್ಯ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ

ಜಾನಪದ ಕಲೆಗಳು

  • ಭೂತ ಕೋಲ (ದೈವಾರಾಧನೆ)
  • ಆಟಿ ಕಳೆಂಜ
  • ಕರಂಗೋಲು ಕುಣಿತ
  • ಪಿಲಿ ಏಸ (ಹುಲಿವೇಷ)
  • ಡೊಲ್ಲು ಕುಣಿತ (ಕೆಲವು ಕಡೆ)
  • ಕಂಗೀಲು ಕುಣಿತ
  • ಕೊರಗರ ಡೋಲು
ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳು

ದೈವಾರಾಧನೆ, ನಾಗಾರಾಧನೆ, ಅಳಿಯ ಸಂತಾನ ಕಟ್ಟು (ಹಿಂದೆ ಕೆಲವು ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಲಿತವಿತ್ತು), ಕೃಷಿ ಸಂಬಂಧಿತ ಆಚರಣೆಗಳು, ಕಡಲಿಗೆ ಪೂಜೆ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು, ವಿಶಿಷ್ಟ ವಿವಾಹ ಪದ್ಧತಿಗಳು, ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಗೌರವ, ಅತಿಥಿ ಸತ್ಕಾರ.

ಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಕಲಾ ಗ್ಯಾಲರಿಗಳು

  • ಶ್ರೀಮಂತಿ ಬಾಯಿ ಸ್ಮಾರಕ ಸರ್ಕಾರಿ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ (ಬೀಜೈ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ), ಮಂಗಳೂರು
  • ಅಲೋಶಿಯಸ್ ಕಾಲೇಜು ಮ್ಯೂಸಿಯಂ (ಅಲೋಯ್ಸಿಯಂ)
  • ಮಂಜೂಷಾ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಧರ್ಮಸ್ಥಳ
  • ಪಿಲಿಕುಳ ಕರಕುಶಲ ಗ್ರಾಮ

ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ

ಜನಸಂಖ್ಯೆ

2,089,649 (2011ರ ಜನಗಣತಿಯಂತೆ)

ಸಾಕ್ಷರತಾ ಪ್ರಮಾಣ

88.57% (2011ರ ಜನಗಣತಿಯಂತೆ, ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೊಂದಿರುವ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು)

ಲಿಂಗಾನುಪಾತ

ಪ್ರತಿ 1000 ಪುರುಷರಿಗೆ 1020 ಮಹಿಳೆಯರು (2011ರ ಜನಗಣತಿಯಂತೆ)

ನಗರ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ವಿಭಜನೆ

ಮಂಗಳೂರು ನಗರವು ಪ್ರಮುಖ ನಗರೀಕರಣ ಕೇಂದ್ರ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶೇ. 47.67% ಜನಸಂಖ್ಯೆ ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ (2011ರಂತೆ).

ಇತಿಹಾಸ

ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಇತಿಹಾಸ (ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ)

ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯು ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ 'ತುಳುನಾಡು' ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಅಳುಪರು ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಆಳಿದರು, ಇವರ ರಾಜಧಾನಿ ಉದ್ಯಾವರ ಮತ್ತು ನಂತರ ಮಂಗಳಾಪುರ (ಮಂಗಳೂರು) ಆಗಿತ್ತು. ನಂತರ ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ, ಕೆಳದಿ ನಾಯಕರು, ಹೈದರ್ ಅಲಿ ಮತ್ತು ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನರ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತ್ತು. 1799ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟು, ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಯ ಭಾಗವಾಯಿತು. 1956ರಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯಗಳ ಪುನರ್ವಿಂಗಡಣೆಯ ನಂತರ ವಿಶಾಲ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ (ನಂತರ ಕರ್ನಾಟಕ) ಸೇರಿತು. 1997ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನು ವಿಭಜಿಸಿ ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು.

ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಾಲಗಣನೆ

ಕ್ರಿ.ಪೂ. 3ನೇ ಶತಮಾನ - ಕ್ರಿ.ಶ. 14ನೇ ಶತಮಾನ

ಅಳುಪ ರಾಜವಂಶದ ಆಳ್ವಿಕೆ.

1342 CE

ಮೊರೊಕ್ಕೊದ ಪ್ರವಾಸಿ ಇಬ್ನ್ ಬತೂತ ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಭೇಟಿ.

14ನೇ - 16ನೇ ಶತಮಾನ CE

ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಆಳ್ವಿಕೆ.

1526 CE

ಪೋರ್ಚುಗೀಸರಿಂದ ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಕೋಟೆ ನಿರ್ಮಾಣ.

16ನೇ - 18ನೇ ಶತಮಾನ CE

ಕೆಳದಿ ನಾಯಕರ ಆಳ್ವಿಕೆ, ಪೋರ್ಚುಗೀಸರೊಂದಿಗೆ ಸಂಘರ್ಷ.

1763 - 1799 CE

ಹೈದರ್ ಅಲಿ ಮತ್ತು ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನರ ಆಳ್ವಿಕೆ, ಮಂಗಳೂರು ಪ್ರಮುಖ ನೌಕಾನೆಲೆಯಾಗಿತ್ತು.

1799 CE

ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತು (ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿ).

1837 CE

ಕಲ್ಯಾಣಪ್ಪನ ಕಾಟುಕಾಯಿ (ಅಮರ ಸುಳ್ಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟ).

1947 CE

ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ.

1956 ನವೆಂಬರ್ 1

ವಿಶಾಲ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ (ಕರ್ನಾಟಕ) ಸೇರ್ಪಡೆ.

1997 ಆಗಸ್ಟ್ 25

ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯಿಂದ ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಿಭಜನೆ.

ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು

ವರ್ಗಗಳು

ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಕಲೆ
ಕಯ್ಯಾರ ಕಿಞ್ಞಣ್ಣ ರೈ ಕವಿ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ, ಕರ್ನಾಟಕ ಏಕೀಕರಣ ಚಳುವಳಿಯ ನಾಯಕ (ನೆರೆಯ ಕಾಸರಗೋಡು ಜಿಲ್ಲೆಯವರಾದರೂ, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದೊಂದಿಗೆ ಗಾಢ ಸಂಬಂಧ).
ಎಂ. ವೀರಪ್ಪ ಮೊಯಿಲಿ ರಾಜಕಾರಣಿ, ಲೇಖಕ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ.
ಯು.ಆರ್. ರಾವ್ (ಉಡುಪಿ ರಾಮಚಂದ್ರ ರಾವ್) ಖ್ಯಾತ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ವಿಜ್ಞಾನಿ, ಇಸ್ರೋದ ಮಾಜಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು (ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಜನನ, ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿಯೂ ಒಡನಾಟ).
ಡಾ. ಶಿವರಾಮ ಕಾರಂತ ಜ್ಞಾನಪೀಠ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತ ಲೇಖಕ (ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಜನನ, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿಯೂ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರ).
ಗಿರಿಶ್ ಕಾರ್ನಾಡ್ ಜ್ಞಾನಪೀಠ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತ ನಾಟಕಕಾರ, ನಟ, ನಿರ್ದೇಶಕ (ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಜನನ, ಧಾರವಾಡ, ಬೆಂಗಳೂರು, ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಒಡನಾಟ).
ಸೇಡಿಯಾಪು ಕೃಷ್ಣಭಟ್ಟ ಖ್ಯಾತ ವಿದ್ವಾಂಸ, ಲೇಖಕ.
ಪೊಳಲಿ ಶೀನಪ್ಪ ಹೆಗ್ಗಡೆ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಾವಿದರು, ಸಂಶೋಧಕರು.
ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ಸೇವೆ
ರಾಣಿ ಅಬ್ಬಕ್ಕ ಚೌಟ 16ನೇ ಶತಮಾನದ ಉಳ್ಳಾಲದ ವೀರ ರಾಣಿ, ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದವರು.
ಕರ್ನಾಡ್ ಸದಾಶಿವ ರಾವ್ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರ, ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಕ.
ಜಾರ್ಜ್ ಫರ್ನಾಂಡಿಸ್ ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವರು, ಕಾರ್ಮಿಕ ಮುಖಂಡ (ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಜನನ).
ಆಸ್ಕರ್ ಫರ್ನಾಂಡಿಸ್ ಕೇಂದ್ರ ಸಚಿವರು, ಹಿರಿಯ ರಾಜಕಾರಣಿ (ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯವರಾದರೂ, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದೊಂದಿಗೆ ನಿಕಟ ಸಂಪರ್ಕ).
ಡಿ. ದೇವರಾಜ ಅರಸು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ (ಹುಣಸೂರು ಮೂಲದವರಾದರೂ, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಕೊಡುಗೆ).
ಡಾ. ಡಿ. ವೀರೇಂದ್ರ ಹೆಗ್ಗಡೆ ಧರ್ಮಸ್ಥಳದ ಧರ್ಮಾಧಿಕಾರಿ, ಸಮಾಜ ಸೇವಕ, ರಾಜ್ಯಸಭಾ ಸದಸ್ಯರು.
ಉದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್
ಅಮ್ಮೆಂಬಳ ಸುಬ್ಬರಾವ್ ಪೈ ಕೆನರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸ್ಥಾಪಕರು.
ಕೆ.ಕೆ. ಪೈ ಸಿಂಡಿಕೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ.
ಕ್ರೀಡೆ
ಕೆ.ಎಲ್. ರಾಹುಲ್ ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ (ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಜನನ).
ಪೂಜಾ ಹೆಗ್ಡೆ ನಟಿ (ಮಂಗಳೂರು ಮೂಲದವರು).
ಐಶ್ವರ್ಯಾ ರೈ ಬಚ್ಚನ್ ವಿಶ್ವಸುಂದರಿ, ನಟಿ (ಮಂಗಳೂರು ಮೂಲದವರು).

ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆ

ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು

  • ಮಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ, ಕೊಣಾಜೆ
  • ನಿಟ್ಟೆ (ಡೀಮ್ಡ್ ಟು ಬಿ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ), ದೇರಳಕಟ್ಟೆ
  • ಯೆನೆಪೋಯ (ಡೀಮ್ಡ್ ಟು ಬಿ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ), ದೇರಳಕಟ್ಟೆ
  • ಶ್ರೀನಿವಾಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಮಂಗಳೂರು

ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು

  • ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಂಡಳಿಯ (NFDB) ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕೇಂದ್ರ
  • ಕೇಂದ್ರೀಯ ಕಡಲ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆ (CMFRI) ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರ, ಮಂಗಳೂರು
  • ವಿವಿಧ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಸಂಶೋಧನಾ ವಿಭಾಗಗಳು

ಕಾಲೇಜುಗಳು

  • ನ್ಯಾಷನಲ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಕರ್ನಾಟಕ (NITK), ಸುರತ್ಕಲ್
  • ಕಸ್ತೂರ್ಬಾ ಮೆಡಿಕಲ್ ಕಾಲೇಜು (KMC), ಮಂಗಳೂರು (ಮಣಿಪಾಲ MAHE ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆ)
  • ಎ.ಜೆ. ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಮೆಡಿಕಲ್ ಸೈನ್ಸಸ್, ಮಂಗಳೂರು
  • ಫಾದರ್ ಮುಲ್ಲರ್ ಮೆಡಿಕಲ್ ಕಾಲೇಜು, ಮಂಗಳೂರು
  • ಸಂತ ಅಲೋಶಿಯಸ್ ಕಾಲೇಜು, ಮಂಗಳೂರು
  • ಶ್ರೀ ಧರ್ಮಸ್ಥಳ ಮಂಜುನಾಥೇಶ್ವರ (SDM) ಕಾನೂನು ಕಾಲೇಜು ಮತ್ತು ವ್ಯವಹಾರ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾಲೇಜು, ಮಂಗಳೂರು
  • ಕೆನರಾ ಕಾಲೇಜು, ಮಂಗಳೂರು

ಸಾರಿಗೆ

ರಸ್ತೆ

ಉತ್ತಮ ರಸ್ತೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ NH-66 (ಪನ್ವೇಲ್-ಕನ್ಯಾಕುಮಾರಿ), NH-75 (ಬೆಂಗಳೂರು-ಮಂಗಳೂರು), NH-169 (ಮಂಗಳೂರು-ಶಿವಮೊಗ್ಗ) ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತವೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ ಸಂಸ್ಥೆ (KSRTC) ಮತ್ತು ಖಾಸಗಿ ಬಸ್ಸುಗಳು ವ್ಯಾಪಕ ಸೇವೆ ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ.

ರೈಲು

ಮಂಗಳೂರು ಸೆಂಟ್ರಲ್ (MAQ) ಮತ್ತು ಮಂಗಳೂರು ಜಂಕ್ಷನ್ (MAJN) ಪ್ರಮುಖ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣಗಳು. ದೇಶದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳಿಗೆ ರೈಲು ಸಂಪರ್ಕವಿದೆ. ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆ ಮಾರ್ಗವೂ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮೂಲಕ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತದೆ.

ವಿಮಾನ

ಮಂಗಳೂರು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ (IXE), ಬಜ್ಪೆ ಯಲ್ಲಿದೆ. ದೇಶೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನಯಾನ ಸೇವೆಗಳು ಲಭ್ಯವಿದೆ.

port

ನವ ಮಂಗಳೂರು ಬಂದರು (New Mangalore Port) ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದು, ಸರಕು ಸಾಗಾಣಿಕೆಗೆ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತದೆ.

ಮಾಹಿತಿ ಆಧಾರಗಳು:

  • ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿಕೃತ ಜಿಲ್ಲಾ ಜಾಲತಾಣ (dk.nic.in)
  • ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಜನಗಣತಿ ವರದಿಗಳು (2011)
  • ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಇಲಾಖೆಯ ಮಾಹಿತಿ (karnatakatourism.org)
  • ಸ್ಥಳೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳು
  • ಪ್ರಮುಖ ಸುದ್ದಿ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಗ್ರಂಥಗಳು

ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತರ ವಿಶೇಷ ಸಂವಾದಾತ್ಮಕ ಪುಟಗಳು

ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಭೌಗೋಳಿಕ ಹೆಗ್ಗುರುತುಗಳನ್ನು ಸಂವಾದಾತ್ಮಕ ನಕ್ಷೆಗಳ ಮೂಲಕ ಆನಂದಿಸಿ.

12+ ನದಿಗಳು • ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳು • ಜಲಪಾತಗಳು

ಕರ್ನಾಟಕದ ನದಿಗಳು & ಜಲಸಂಪನ್ಮೂಲ

ನದಿಗಳ ಹರಿವು, ಪ್ರಮುಖ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳು & ಜಲಪಾತಗಳ ಸಂವಾದಾತ್ಮಕ ನಕ್ಷೆ

ಕೃಷ್ಣಾ, ಕಾವೇರಿ, ತುಂಗಭದ್ರಾ, ಶರಾವತಿ, ನೇತ್ರಾವತಿ ಹಾಗೂ ಕಾಳಿ ನದಿಗಳ ನಕ್ಷೆ, ಕೆ.ಆರ್.ಎಸ್, ಆಲಮಟ್ಟಿ ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳು ಹಾಗೂ ಜೋಗ, ಶಿವನಸಮುದ್ರ ಜಲಪಾತಗಳ ಸಮಗ್ರ ಪರಿಚಯ.

ಸಂವಾದಾತ್ಮಕ ನಕ್ಷೆ ನೋಡಿ
3 ಯುನೆಸ್ಕೋ ತಾಣಗಳು • 25+ ಪ್ರವಾಸಿ ಸ್ಥಳಗಳು

ಕರ್ನಾಟಕ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ & ಪರಂಪರೆ

ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆ, ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೋಟೆಗಳು & ಗಿರಿಧಾಮಗಳ ನಕ್ಷೆ

ಹಂಪಿ, ಬೇಲೂರು-ಹಳೇಬೀಡು, ಬಾದಾಮಿ, ಪಟ್ಟದಕಲ್ಲು, ಗೋಕರ್ಣ, ಮುಳ್ಳಯ್ಯನಗಿರಿ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ 25+ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪ್ರವಾಸಿ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳ ಸಂವಾದಾತ್ಮಕ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ.

ಸಂವಾದಾತ್ಮಕ ನಕ್ಷೆ ನೋಡಿ
ಭಾರತದಲ್ಲೇ #1 • 45+ ಜಿ.ಐ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು

ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಿ.ಐ ಟ್ಯಾಗ್ (GI Tags) ಉತ್ಪನ್ನಗಳು

ಭಾರತದಲ್ಲೇ #1 ಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿರುವ ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭೌಗೋಳಿಕ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು

ಮೈಸೂರು ರೇಷ್ಮೆ, ಚನ್ನಪಟ್ಟಣದ ಗೊಂಬೆಗಳು, ಬಿದ್ರಿ ಕಲೆ, ಧಾರವಾಡ ಪೇಡ, ಇಳಕಲ್ ಸೀರೆ, ಬ್ಯಾಡಗಿ ಮೆಣಸು ಹಾಗೂ ಕೂರ್ಗ್ ಕಾಫಿ ಮುಂತಾದ 45+ ಜಿ.ಐ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ನಕ್ಷೆ.

ಸಂವಾದಾತ್ಮಕ ನಕ್ಷೆ ನೋಡಿ